Zatrudnienie radcy prawnego na podstawie umowy cywilnoprawnej. Stanowisko GIP
Samo osobiste świadczenie usług, zapewnienie sprzętu komputerowego czy zagwarantowanie płatnej przerwy nie przesądzają o istnieniu stosunku pracy. Kluczowe znaczenie ma całokształt cech łączącego strony stosunku prawnego, w szczególności występowanie podporządkowania pracowniczego. Takie stanowisko zajął Główny Inspektor Pracy w interpretacji indywidualnej z 19 sierpnia 2026 r., nr GIP-26-286431, GIP-GPP.50.15.2026.6.
Okoliczności planowanej współpracy
Sprawa dotyczyła planowanej współpracy przedsiębiorcy z radcą prawnym prowadzącym jednoosobową działalność gospodarczą. Radca miał świadczyć usługi pomocy prawnej, zachowując samodzielność w zakresie organizacji pracy, doboru metod i kolejności zajmowania się sprawami. Nie miał podlegać poleceniom dotyczącym sposobu wykonywania usług, a o miejscu i godzinach ich świadczenia miał decydować samodzielnie.
Jednocześnie przedsiębiorca zamierzał wymagać osobistego świadczenia usług, udostępnić sprzęt komputerowy oraz zagwarantować 18 płatnych dni przerwy w roku. Wykonanie obowiązków miało być również zabezpieczone karami umownymi, a rozliczenie następować przede wszystkim z efektów pracy.
Brak podporządkowania przesądza o charakterze umowy
GIP uznał, że przedstawiony stosunek prawny ma charakter cywilnoprawny. Decydujące znaczenie miał brak podporządkowania co do sposobu, czasu i miejsca świadczenia usług, a także rozliczanie zleceniobiorcy z efektów pracy i przeniesienie na niego części ryzyka umownego.
GIP wskazał również, że sama ciągłość świadczenia usług nie przesądza o istnieniu stosunku pracy. W przypadku radcy prawnego ustawodawca wprost dopuścił wykonywanie zawodu na podstawie umowy cywilnoprawnej.
Interpretacja potwierdza zatem, że przy kwalifikacji stosunku prawnego należy oceniać całość relacji między stronami, a nie pojedyncze elementy charakterystyczne dla stosunku pracy.
Podstawa: interpretacja indywidualna Głównego Inspektora Pracy z 19 sierpnia 2026 r., nr GIP-26-286431, GIP-GPP.50.15.2026.6.