Przewiń niżej

Czy warto się zabezpieczać ? Kilka uwag o uprzywilejowaniu wierzycieli zabezpieczonych rzeczowo w toku postępowań restrukturyzacyjnych - Część 2

Mateusz Latosiński

W ostatnim wpisie [link] poruszona została przeze mnie tematyka dotycząca dogodniejszego położenia wierzycieli, którym przysługuje zabezpieczenie rzeczowe (m.in. hipoteka, zastaw, zastaw rejestrowy), względem innych uczestników postępowania. Tym razem zamierzam nieco przybliżyć korzyści płynące z zabezpieczenia rzeczowego w ramach uczestnictwa w postępowaniach restrukturyzacyjnych, tj. postępowaniu o zatwierdzenie układu, przyspieszonego postępowania układowego, postępowania układowego oraz postępowania sanacyjnego.

Czy wierzytelność zabezpieczona jest objęta układem?

Przede wszystkim, co niezwykle istotne, należy mieć na uwadze, iż wierzytelności zabezpieczone rzeczowo na mieniu dłużnika oraz wierzytelności zabezpieczone przeniesieniem na wierzyciela własności rzeczy lub prawa majątkowego należących do dłużnika (np. wierzytelności) – tzw. przewłaszczenie na zabezpieczenie, nie stanowią wierzytelności układowych (oznacza to, iż układ ich nie obejmuje), a co rodzi istotne konsekwencje. Stanowi to zarazem wyjątek, względem zasady, która stanowi, że układ obejmuje wierzytelności powstałe przed dniem otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego. Nadmienić należy jednak, iż wierzytelności te nie są objęte układem tylko do wysokości kwoty znajdującej pokrycie w przedmiocie zabezpieczenia (czyli do wysokości sumy, która może zostać hipotetycznie uzyskana ze zbycia przedmiotu zabezpieczenia).

Przede wszystkim nieobjęcie wierzytelności układem powoduje, iż nie podlega ona zasadom restrukturyzacji ustalonym w układzie (np. umorzenie części wierzytelności lub rozłożenie jej płatności na raty). Tym samym wierzytelność ta może być dochodzona w pierwotnej wysokości (z wyżej wspomnianym ograniczeniem tj. do kwoty znajdującej pokrycie w przedmiocie zabezpieczenia).

Ponadto nieobjęcie wierzyciela układem pozwala mu prowadzić egzekucję przeciwko dłużnikowi, jednakże wyłącznie z przedmiotu zabezpieczenia – jest to istotna różnica, względem wierzytelności objętych układem, wobec których niedopuszczalne jest w zasadzie prowadzenie postępowania egzekucyjnego. Jedynym wyjątkiem w tym zakresie jest postępowanie sanacyjne, w którym generalnie wyłączone jest prowadzenie egzekucji przeciwko dłużnikowi bez względu na to czy dana wierzytelność jest objęta układem.

Wierzyciel zabezpieczony rzeczowo może natomiast wyrazić zgodę na objęcie go układem (zgoda ta winna być wyrażona najpóźniej przed głosowaniem nad układem oraz jest nieodwołalna). W przypadku objęcia wierzyciela układem, na skutek wyrażenia przez niego zgody, może on dochodzić wierzytelności tylko na warunkach jakie zostały ustalone w układzie (czyli np. przewidujących częściowe umorzenie lub rozłożenie na raty) oraz powinien liczyć się z wyżej wspomnianymi ograniczeniami dotyczącymi możliwości prowadzenia egzekucji.

Czy wskutek objęcia wierzytelności układem zabezpieczenie rzeczowe wygasa?

Jednocześnie warto wskazać, iż wyrażenie zgody na objęcie układem nie powoduje wygaśnięcia zabezpieczenia rzeczowego. Zabezpieczenie rzeczowe nadal istnieje, jednak zabezpiecza wierzytelność na warunkach jakie zostały określone w przyjętym układzie. Podobnie po uchyleniu układu (tj. unicestwieniu jego skutków np. w efekcie niewypełniania zobowiązań objętych układem przez dłużnika) zabezpieczenie nadal istnieje, względem części wierzytelności, która nie została zaspokojona wskutek spłaty wierzytelności w ramach wykonywania układu.

Istotnym jest także wyraźne podkreślenie, że powyższe przywileje dotyczą także sytuacji, gdy zabezpieczenie rzeczowe ustanowione jest na mieniu osoby trzeciej, a nie na mieniu dłużnika. Co więcej, w takim przypadku wierzyciel może dochodzić pełnego zaspokojenia z przedmiotu zabezpieczenia bez jakichkolwiek ograniczeń ustanowionych w układzie.

Czy wierzycielom zabezpieczonym rzeczowo przysługuje pierwszeństwo zaspokojenia?

Ostatecznie, podobnie jak ma to miejsce w przypadku postępowania upadłościowego, względem sum uzyskanych ze sprzedaży rzeczy, wierzytelności i praw obciążonych hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zastawem skarbowym lub hipoteką morską, sporządza się odrębny plan podziału tychże sum. Kwoty wskazane w tym planie przeznacza się w pierwszej kolejności na zaspokojenie zabezpieczonych wierzycieli, co niewątpliwie ma niebagatelne znacznie z perspektywy uzyskania zaspokojenia w toku postępowania.

 

Podobnie jak ma to miejsce w przypadku postępowania upadłościowego, wierzyciele zabezpieczeni rzeczowo korzystają z mechanizmów, które uprzywilejowują ich względem innych uczestników postępowania, który wierzytelności zabezpieczone nie są. Kluczową kwestią zdaje się być fakt, iż wierzyciel takowy może zdecydować czy podlegać regulacjom układu czy też dochodzić zaspokojenia swojej należności z przedmiotu zabezpieczenia. Niewątpliwie odpowiedź na to pytanie zależeć będzie od tego w jakiej konfiguracji ma on większe szanse na uzyskanie pełniejszej spłaty swojej należności, a co z kolei wymaga przede wszystkim ustalenia pierwszeństwa przysługującego mu prawa rzeczowego (kolejności w jakiej będzie mógł zaspokoić się z przedmiotu zabezpieczenia) oraz analizy propozycji restrukturyzacji zobowiązań dłużnika w ramach układu.

 

Kategoria: Prawo upadłościowe

Szukaj
w Strefie Wiedzy

IP Blog Spółki z Górnej Półki Procesowy.pl

 

W celu poprawienia jakości świadczonych usług na naszej stronie wykorzystujemy pliki cookies. To całkowicie bezpieczne dla Ciebie i Twoich danych. Jeśli nie wyrażasz na to zgody, prosimy, zmień ustawienia swojej przeglądarki.

Zamknij